Najważniejsze
- Opłata od posiadania psów jest nieobowiązkowa dla samorządów (art. 18a ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych) — wiele dużych miast (m.in. Warszawa, Wrocław, Łódź i Gdańsk) całkowicie z niej zrezygnowało.
- Gmina decydująca się na pobór opłaty nie może przekroczyć górnego limitu rocznego ogłaszanego co roku przez Ministra Finansów i Gospodarki w obwieszczeniu w Monitorze Polskim (186,29 zł w 2026 r., 191,32 zł w 2027 r.).
- Z mocy samej ustawy (art. 18a ust. 2) z opłaty zwolnione są m.in. osoby powyżej 65. roku życia prowadzące samodzielnie gospodarstwo domowe (z tytułu posiadania jednego psa) oraz podatnicy podatku rolnego (do dwóch psów).
- Wiele gmin pobierających opłatę wprowadza w swoich uchwałach dodatkowe zwolnienia dla właścicieli psów adoptowanych z lokalnego schroniska, psów zaczipowanych lub poddanych kastracji.
Dlaczego w jednym mieście płaci się za psa, a w sąsiedniej gminie nie?
Zgodnie z art. 18a ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych rada gminy może wprowadzić opłatę od posiadania psów. Użycie przez ustawodawcę słowa może oznacza, że bez podjęcia przez radnych wyraźnej uchwały wprowadzającej opłatę na terenie danej gminy obowiązek ten w ogóle nie powstaje. Opłatę pobiera się wyłącznie od osób fizycznych posiadających psy — nie płacą jej zatem osoby prawne, fundacje, schroniska ani firmy utrzymujące psy stróżujące na terenie przedsiębiorstwa.
Wiele dużych polskich miast — według zestawienia Infor.pl z października 2026 r. m.in. Warszawa, Wrocław, Łódź, Gdańsk i Gdynia — zrezygnowało z opłaty od posiadania psów. Częstym argumentem jest to, że koszty administracyjne prowadzenia ewidencji, wysyłania upomnień i egzekucji mogą przewyższać realne wpływy do budżetu miasta, a lepiej zachęcać mieszkańców do czipowania zwierząt niż obciążać ich dodatkową opłatą.
Z drugiej strony wiele mniejszych gmin, a także część dużych miast, nadal utrzymuje tę opłatę — na przykład Kraków pobiera 36 zł rocznie od jednego psa (stawka niezmieniona w latach 2013–2026, płatna do 31 maja). Górną granicę stawki rocznej za jednego psa ogłasza corocznie Minister Finansów i Gospodarki w obwieszczeniu w sprawie górnych granic stawek kwotowych podatków i opłat lokalnych (kwota jest waloryzowana o wskaźnik inflacji: 186,29 zł na 2026 r. i 191,32 zł na 2027 r.). Rada gminy może ustalić stawkę niższą od limitu ministerialnego i określa w uchwale dokładny termin płatności, także dla osób, które weszły w posiadanie psa w trakcie roku.
Kto nie płaci podatku od psa z mocy ustawy? Pełna lista zwolnień (art. 18a ust. 2)
Nawet jeżeli mieszkasz w gminie, w której rada gminy uchwaliła maksymalną stawkę opłaty od posiadania psów, samorząd nie ma prawa pobrać jej od osób wymienionych w art. 18a ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Zwolnienia te obowiązują z mocy samego prawa w całej Polsce i żadna uchwała gminna nie może ich uchylić ani zawęzić.
Szczególną uwagę warto zwrócić na trzy najpopularniejsze grupy uprawnionych. Pierwsza to osoby w wieku powyżej 65 lat prowadzące samodzielnie gospodarstwo domowe — zwolnienie przysługuje im na jednego psa. Druga to osoby zaliczone do znacznego stopnia niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej (dawna I grupa inwalidzka) — również z tytułu posiadania jednego psa, niezależnie od tego, czy jest to wyszkolony pies asystujący, czy zwykły kundelek. Trzecia grupa to osoby niepełnosprawne (z jakimkolwiek stopniem niepełnosprawności) z tytułu posiadania psa asystującego.
Czwarta liczna kategoria to rolnicy: podatnicy podatku rolnego są zwolnieni z opłaty od posiadania nie więcej niż dwóch psów w gospodarstwie. Jeżeli więc rolnik opłacający podatek rolny posiada dwa psy, nie płaci nic; jeśli posiada trzy psy, w gminie z obowiązującą opłatą zapłaci wyłącznie za trzeciego psa.
| Grupa uprawniona (art. 18a ust. 2 u.p.o.l.) | Limit liczby psów objętych zwolnieniem | Dodatkowe warunki ustawowe |
|---|---|---|
| Osoby w wieku powyżej 65 lat | 1 pies | Warunkiem jest samodzielne prowadzenie gospodarstwa domowego przez seniora |
| Osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności | 1 pies | Wystarczy orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności (pies nie musi mieć certyfikatu psa asystującego) |
| Osoby niepełnosprawne posiadające psa asystującego | Każdy pies asystujący | Dotyczy psa odpowiednio wyszkolonego i oznaczonego uprzężą z certyfikatem (np. psa przewodnika osoby niewidomej) |
| Podatnicy podatku rolnego | Do 2 psów (włącznie) | Zwolnienie przysługuje osobom fizycznym opłacającym podatek rolny (nie dotyczy samego podatku od nieruchomości) |
| Przedstawiciele dyplomatyczni i konsularni państw obcych | Bez limitu ilościowego | Pod warunkiem wzajemności oraz nieposiadania obywatelstwa polskiego i stałego pobytu w RP |
Ulgi lokalne: zwolnienie z opłaty za adopcję ze schroniska, czip lub kastrację
Oprócz twardych zwolnień ustawowych art. 19 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych upoważnia radę gminy do wprowadzania innych niż wymienione w ustawie zwolnień przedmiotowych. W praktyce wiele samorządów, które pobierają opłatę od posiadania psów, wykorzystuje ten przepis jako narzędzie polityki zapobiegania bezdomności zwierząt.
Częstą ulgą lokalną jest zwolnienie z opłaty od posiadania psa adoptowanego z gminnego schroniska dla bezdomnych zwierząt (podstawą jest okazanie umowy adopcyjnej ze schroniska). Popularne jest też zwolnienie (lub obniżenie stawki) dla właścicieli psów trwale oznakowanych mikroczipem, a w niektórych gminach także dla opiekunów, którzy poddali zwierzę zabiegowi kastracji lub sterylizacji. Kraków zwalnia na przykład psy wzięte z krakowskiego schroniska, psy zaczipowane lub wytatuowane, psy wykastrowane i psy do 8. miesiąca życia (czip i kastrację trzeba zgłosić i udokumentować).
Aby skorzystać ze zwolnienia gminnego (lub zgłosić przysługujące zwolnienie ustawowe, jeśli pies był wcześniej zarejestrowany w ewidencji podatkowej urzędu), należy złożyć w wydziale podatków i opłat urzędu miasta lub gminy krótkie oświadczenie wraz z kopią dokumentu potwierdzającego prawo do ulgi (np. zaświadczeniem o zaczipowaniu, umową adopcyjną ze schroniska lub orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności).
Jak w 2 minuty sprawdzić, czy Twoja gmina pobiera opłatę od psa?
Wejdź w Biuletyn Informacji Publicznej (BIP) swojego urzędu miasta lub gminy i wpisz w wyszukiwarkę hasło opłata od posiadania psów. Jeśli gmina ją pobiera, w uchwale znajdziesz aktualną stawkę roczną, numer konta bankowego (lub informację o wpłacie u inkasenta/sołtysa) oraz wykaz lokalnych zwolnień za czip i adopcję.
Co w przypadku przygarnięcia psa w drugiej połowie roku lub śmierci zwierzęcia?
Uchwały rad gmin regulują również sytuacje, w których obowiązek podatkowy powstaje lub wygasa w trakcie roku kalendarzowego. Przy wejściu w posiadanie psa w ciągu roku uchwała zwykle wyznacza osobny termin zapłaty (w Krakowie — do 14. dnia miesiąca następującego po nabyciu psa), a część gmin zwalnia młode psy (w Krakowie — do 8. miesiąca życia). Niektóre samorządy pobierają też niższą opłatę za pierwszy rok, jeżeli psa nabyto w drugiej połowie roku, dlatego warto sprawdzić te zasady w uchwale swojej gminy.
Równie ważne jest formalne wyrejestrowanie psa w urzędzie gminy (w tych gminach, które prowadzą ewidencję podatkową), gdy zwierzę odejdzie ze starości, zostanie uśpione z przyczyn medycznych, zaginie lub zmieni właściciela. Jeżeli opiekun nie zgłosi tego faktu pisemnie w wydziale finansowym urzędu gminy, system księgowy będzie w kolejnych latach automatycznie naliczał zaległość wraz z odsetkami podatkowymi.
A co z kotami, królikami czy fretkami? Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych przewiduje w art. 18a opłatę wyłącznie od posiadania psów. Żadna gmina w Polsce nie ma podstawy prawnej do uchwalenia podatku ani opłaty lokalnej od posiadania kota domowego lub innych zwierząt towarzyszących.
Sprawdź zwierzaki do adopcji zwolnione z opłat gminnych
Adopcja psa ze schroniska lub fundacji nie podlega podatkowi PCC, a w wielu gminach pobierających opłatę lokalną (np. w Krakowie) daje prawo do zwolnienia z opłaty od posiadania psa.
Przejdź do narzędzia



